Slikken voor studiepunten

Lotte Bouwhuis


Toen koffie plaats maakte voor Ritalin werd het een aantal studenten te gek. Er kwam een legaal alternatief: Studiepillen. Ze verhogen naar eigen zeggen je concentratievermogen, verbeteren je geheugen en zijn 100% natuurlijk. Of de studiepillen het gebruik van Ritalin zullen tegengaan is echter nog maar de vraag.

Zo blijkt uit recent Belgisch onderzoek dat één op de negen studenten Ritalin en een boel andere middelen, waaronder de Hollandse studiepillen, gebruikt om zich beter te concentreren. Het onderzoek is uitgevoerd onder ruim 3.100 geneeskunde-studenten. Terwijl je zou denken dat juist zij weten dat Ritalin een medicijn is dat op lijst 1 van de opiumwet staat. Op de site van Jellinek kun je lezen wat voor gevolgen drugs kunnen hebben. Hier vind je dat wanneer Ritalin voor verkeerde doeleinden gebruikt wordt, het hart- en vaataandoeningen, hoofdpijn, hallucinaties, slapeloosheid, braken, maar ook psychische klachten zoals depressie en angst kan oproepen.

Studies versus hoogleraren
In Nederland is tot nu toe alleen kleinschalig onderzoek gedaan naar het gebruik van stimulerende middelen ten behoeve van de studie. Zo concludeerde het Instituut voor Verantwoord Medicijngebruik (IVM) vorig jaar op basis van een onderzoek onder 400 studenten, dat maar liefst één op de vier Ritalin gebruikt zonder dat voorgeschreven te krijgen. 

Bijzonder, want alternatieven lagen eind 2015 al voor de student klaar: studiepillen. BrainCaps, StudyBuddy en Studeerpil kwamen vrij vlot achter elkaar op de markt. Op hun websites laten de producenten positieve reacties zien. Studenten vertellen de boost te krijgen die ze soms nodig hebben voor tentamenweken en scripties. De Nederlandse Voedsel en Waren Autoriteit (NVWA) heeft de pillen goedgekeurd, en er zijn wetenschappelijke studies die hebben aangetoond dat de studiepillen echt werken en daarmee dus placebo-proof zijn. Alleen hebben verschillende hoogleraren daar hun vraagtekens bij.

Het is een ratjetoe van vitamines en stofjes waarvan in het algemeen weleens is gebleken dat ze mogelijkerwijs een positief effect hebben op hersenfunctie,” zo laat Renger Witkamp, hoogleraar Voeding en Farmacologie in 2016 aan de Volkskrant weten. Hij gelooft niet in de werking van de studiepillen, wel in het placebo-effect: “Als studenten er heilig in geloven, dan zal het ze ongetwijfeld helpen.”

Daarnaast twijfelt ook Herman Ram, directeur van de dopingsautoriteit, aan de werking van de studiepillen. In de sport ziet hij namelijk vergelijkbare verschijnselen met voedingssupplementen, die normaal gesproken niet werken. Ram vraagt zich daarom af of de studiepillen überhaupt verkocht mogen worden: “Als de claims kloppen dan kom je in een schemergebied. Wanneer het werkt zit er bijna per definitie een stofje in dat niet in het voedingssupplement thuishoort.” Dan vallen de pillen onder de Opiumwet en mogen ze dus niet zomaar vrij verhandeld worden, zo meldt Ram aan NOS. Volgens hem staat de werkzame stof waarschijnlijk niet op de verpakking en is er daarom geen aanleiding tot onderzoek voor de NVWA.

Toch beweren de initiatiefnemers van de pillen dat er alleen natuurlijke stoffen inzitten, zoals cafeïne en ginkgo biloba, een plantaardig middel dat de doorbloeding van je hersenen stimuleert. Alle stoffen moeten de belofte van focus waarmaken. Maar als we hoogleraar Witkamp moeten geloven, werkt alleen de cafeïne: “dan kun je net zo goed een kop koffie nemen.”

Online handeltje
Voor de studiepillen hoef je niet een grote portemonnee te hebben. Zo betaal je voor 30 pillen ongeveer € 19,50. Dat is vrij normaal tegenover de € 30,- die je neerlegt voor 30 Ritalinpillen. In Ritalin zit het stofje methylfenidaat, dat de Opiumwet ziet als harddrugs. Doorverkoop van dit medicijn is daarom extreem strafbaar en illegaal. Toch gebeurt het veel en kun je Ritalin ook gewoon online bestellen. Je hoeft niet eens rond te dwalen op het darkweb.  Gewoon googelen en je krijgt een heleboel opties.

Ons trendteam over concentratie en studiepillen:

Teun 24 jaar
“Toen ik nog op de Uni zat moet ik zeggen dat ik de studiepillen wel zou overwegen. Ook ken ik best veel mensen die Ritalin gebruiken puur voor studeren en concentratie.”

Lila 19 jaar
“In drukke periodes heb ik wel eens concentratiepillen genomen en ik wilde dan ook eigenlijk niet zonder leren.”

Roel 19 jaar
In de tentamenperiode zouden deze wonderpillen welkom zijn. Ik ga ze alleen niet gebruiken, omdat er altijd wel side-effects zijn.”

Disclaimer Back to top