Generatie Y, Z en A

Een overview van generaties

Wat is het verschil tussen millennials, generatie Y en generatie Z? En hoe verhouden die zich tot bijvoorbeeld de prestatiegeneratie en de patatgeneratie? Nooit eerder circuleerden er zoveel verschillende benamingen in de media voor de huidige generatie jongeren. Continu duiken nieuwe termen op voor deze ‘digital natives’. Daarom maakte Youngworks een overzicht van alle generaties sinds 1925 tot nu, met vele links en verwijzingen. Jongeren, hoe worden ze genoemd en gekenschetst? En waar komt dat door?

De Nederlandse socioloog Henk Becker introduceerde begin jaren ’90 het generatiedenken. Hij liet zien dat mensen ervaringen die ze tussen formatieve jaren, tussen hun 10e en 25e levensjaar opdoen, meestal de rest van hun leven met zich meedragen. Je jeugd is een belangrijke, vormende periode en het tijdperk waarin je opgroeit is daarop van invloed. Zo is iedereen product van zijn of haar tijd en ontstaat er pakweg elke 15 jaar een nieuwe generatie van mensen die dezelfde maatschappelijke ervaringen opdoen en zo overeenkomsten tonen in houding en gedrag. Iemand die opgroeide in crisistijd staat anders in het leven dan iemand die alleen welvaart en economische groei heeft gekend. En jongeren van nu, die zijn opgegroeid in een tijd waarin internet steeds vanzelfsprekender werd, staan weer anders in het leven dan oudere generaties.

In dit overzicht hanteren we steeds de bandbreedte van 15 jaar per cohort. Als je op zoek gaat naar informatie over jongerengeneraties, zul je zien dat dit niet overal gangbaar is. Er bestaan ook indelingen die cohorten van 20 jaar of meer samenvoegen. Juist bij jongeren kun je je afvragen wat een 17- en een 36-jarige nog gemeen hebben.

Generation Alpha (geboren tussen 2016 en 2030)
De generatie Alpha (ook wel genoemd: Gen A , Google Kids, Generation Glasses , Global Gen) is en wordt geboren tussen 2016 en 2030. De nieuwste generatie die nog letterlijk in de kinderschoenen loopt. Zo jong als ze zijn, kunnen we al wel vaststellen dat deze generatie geboren werd in een langdurige economische crisis en dat ze naar verwachting nog meer (technologische) kennis ontwikkelt dan eerdere generaties. Ze worden opgevoed als screenagers, een term die eerder al is ontstaan maar vooral toepasbaar is op deze generatie. Zo groeiden velen al jong op met de iPad, die in 2010 uitkwam. Voor deze generatie bestaat er geen leven zonder schermen en internet.

Generatie Z (geboren tussen 2001 – 2015)
De generatie Z (ook wel genoemd Gen Z, Net generatie, generatie I, iGeneration, generatie Yi, The Founders, Homeland Generation, Centennials , Plurals, post-Millennial) is geboren tussen 2001 en 2015 en zijn de jongste jongeren van vandaag. Waar eerst de generaties duidelijk van elkaar verschilden en zich tegen elkaar afzetten, is de scheiding tussen generatie Y en generatie Z troebel.

Het verschil tussen de twee generaties is dat generatie Y geboren is voor het digitale tijdperk en zich nog een maatschappij zonder internet kan voorstellen. Voor de generatie Z is het internet totaal vanzelfsprekend, zij kunnen zich geen leven zonder voorstellen. Deze jongeren worden ook vaak ‘digital natives’ genoemd: geboren en getogen media consumers.

Deze digital natives doen veel verschillende dingen tegelijkertijd: netflixen, muziek luisteren, ondertussen huiswerk maken en als het even kan ook nog Appen, Snappen en Insta checken. Een andere naam voor de generatie Z is dan ook generatie M (multitasking). Er wordt vaak gedacht dat multitaskende jongeren hierdoor speciale vaardigheden ontwikkelen, zoals het goed kunnen filteren van irrelevante informatie. Dit beeld is echter al weer aan verandering onderhevig, aangezien blijkt dat het puberbrein meer moeite heeft met multitasken dan het volwassen brein.

Ze zijn mondiaal georiënteerd en volgen bijvoorbeeld veel Engelstalige films en series. Tegelijk wil dat niet zeggen dat ze meer hebben met leeftijdsgenoten aan de andere kant van de wereld, dan met oudere generaties in hun leefomgeving, zoals soms beweerd wordt. Ja, het is makkelijker om te communiceren via verschillende kanalen en contact met iemand in Amerika of Japan is zo gelegd; tegelijk zien we dat jongeren sterk gericht zijn op vrienden, familie en bekenden in hun directe omgeving.

Generatie Y (geboren tussen 1986 en 2000)
Deze generatie staat beter bekend als millennials. Maar ze worden ook wel de grenzeloze generatie, generatie einstein, generation next, digitale generatie,  screenagers, game generation, milleniumgeneratie, prestatiegeneratie of echoboomers (kinderen van de Baby Boomers) genoemd. Een fascinerende groep kortom, waar veel over gesproken wordt. Deze groep groeide op in een decennium van terreurdreigingen en milieuproblemen, maar ook van economische welvaart en sterke technologische vooruitgang. Ze voelen zich bijzonder, zelfverzekerd en werden al vroeg actief op internet. MSN, Hyves en later Facebook; ze hebben het allemaal voorbij zien komen. Hierdoor worden ze vaak ook aangeduid als mediageneratie. De digitalisering heeft er toe geleid dat jongeren volgens marketeers slimmer, sterker en socialer zijn geworden en worden gelabeld met namen als Generatie Einstein of Google-generatie. Dit beeld van de generatie is omstreden, want jongeren die zijn opgegroeid in het internettijdperk zijn weliswaar vaardig in het navigeren op internet, maar missen vaak de analytische capaciteiten om digitale bronnen te beoordelen.

Marketeers hebben de huidige generatie jongeren ook regelmatig negatief getypeerd. Zo worden ze gezien als narcistisch of als ‘achterbankgeneratie’, omdat alles voor hen geregeld is door hun ouders. Daarnaast wordt de term ‘knip en plak’ generatie gebruikt voor deze generatie jongeren, omdat alles al eens bedacht is. Of de Peter Pan’ generatie: deze jongeren lijken nooit volwassen te worden. Een gehoorde term is ook de ‘Swag’ generatie. Swag wordt geassocieerd met zelfverheerlijking en arrogantie, twee eigenschappen die oudere generaties de huidige jongeren regelmatig toewijzen.

Haaks op deze negatieve beelden staat het beeld van de prestatiegeneratie. Millennials willen authentiek, speciaal en creatief zijn. Deze jongeren groeien veelal op in luxe en kennen daardoor grenzeloze ambities: een eigen bedrijf, werken in het buitenland, de wereld over reizen. Alles is mogelijk! Dit resulteert in een groeiend aantal jonge ondernemers, ambitieuze werknemers en allerhande bijzondere prestaties van jongeren op verschillende gebieden. Wel blijkt dat niet alle jongeren kunnen voldoen aan de door zichzelf geschepte verwachtingen en moeite hebben zich staande houden in die complexiteit van keuzes. Deze groep valt buiten de boot en kampt met mentale problemen: burn-outs, angststoornissen en keuzestress zijn helaas ook bekende termen voor hen.

Pragmatische generatie (geboren tussen 1971 en 1985)
De pragmatische generatie betreft veelal de kinderen van de protestgeneratie, geboren tussen 1971 en 1985. Zij werden vrijgelaten in hun keuzes, hadden veel mogelijkheden en zelfontplooiing stond centraal. Levensgeluk, ‘Je eigen ding doen’ en jezelf zijn werden de belangrijkste waarden. Deze generatie wordt ook de patatgeneratie genoemd, want door de onderhandelingscultuur en het gebrek aan dwang en verplichtingen verviel een deel van de jongeren snel in passiviteit. Mensen uit deze generatie hebben inmiddels volop zelf kinderen op de basis- en middelbare school.

Generatie X (geboren tussen 1956 en 1970)
De generatie X, de verloren generatie ofwel generatie Nix, zijn de ouders van generatie Y of Z en geboren tussen 1956 en 1970. Deze verloren generatie kreeg te maken met een enorme economische crisis met massale jeugdwerkeloosheid tot gevolg. Het meest opvallend is volgens Becker – schrijver van het boek ’Generaties en hun kansen’ – dat de verwachte maatschappelijke onrust en protesten onder deze generatie, in tegenstelling tot de protestgeneratie, uitbleven. “Ze schikten zich in hun lot en maakten er het beste van. Het is een generatie die snel volwassen moest worden.” Over het algemeen is deze generatie praktisch ingesteld, zelfredzaam, relativerend en wordt ze gekenmerkt door een no-nonsensementaliteit. Met Mark Rutte als belangrijke exponent.

Protestgeneratie (geboren tussen 1941 en 1955)
Mensen uit de protestgeneratie zijn geboren tijdens de babyboom tussen 1941 en 1955 en groeiden op zonder armoede in een tijd van welvaartsstijging. Met name na de oorlog nam deze generatie numeriek enorm toe. De nadruk van deze groep jongeren lag op zelfontplooiing en een vrije moraal. Ze stonden aan de wieg van jongerencultuur, met nieuwe muziekstromingen en subculturen in de bewogen sixties en seventies. Het geloof in emancipatie en duurzaamheid leidde tot veel onvrede en protest onder de jongeren van toen. Inmiddels zijn de kinderen van de Babyboomers volwassen en gaat de protestgeneratie (bijna) met pensioen.

Stille generatie (geboren tussen 1925 en 1940)
De stille generatie – ook wel oneerbiedig geraniumzitters genoemd – is geboren in de periode tussen 1925 en 1940. Zij zijn dus de opa’s en oma’s van de huidige generatie jongeren. Zij groeiden op in en na de oorlog en waren trouw aan het gezag. Ze profiteerden volop van de wederopbouw, met de auto en huishoudelijke apparatuur als statussymbolen, en beklommen in stilte de maatschappelijke ladder. Om te komen tot welvaartsgroei die ze vroeger niet voor mogelijk hadden gehouden. Sinds 1948 verviervoudigde het gemiddelde inkomen per hoofd van de bevolking in Nederland (zie ook de Gouden Jaren).

 

Delen via social of mail.
Close

BLIJF OP DE HOOGTE

Ontvang net als meer dan 6.000 anderen maandelijks jongerentrends, inspiratie en nieuw werk in je mailbox.