Hoe duur is een middelbare schooldiploma?

Aan zo’n 10.000 huizen hangt deze week de duurste vlag van Nederland te wapperen: ‘geslaagd!’ staat erop, met het logo van het Luzac College. Tien jaar geleden schaamden veel ouders zich als ze hun kind naar een dure, commerciële opleiding moesten sturen om in één jaar klaargestoomd te worden voor het havo- of vwo-examen. Nu staat die vlag staat symbool voor ‘we hebben het gefixed! Zoon of dochter heeft met moeite een einddiploma gehaald. Maar het is binnen!’ Faalt het reguliere onderwijs? Is het een signaal van afnemende motivatie onder jongeren? En als je ouders dat niet kunnen betalen?

GESLAAGD

Een jaartje Luzac kost tussen de 18.000 en 20.000 euro. Het slagingspercentage varieert op de 21 vestigingen tussen de 80 procent en 95 procent, afhankelijk van het niveau. Niet slecht voor een school die vooral de laatste hoop is van probleemgevallen en niet zo moeilijk doet over toelating (mits er betaald wordt). Dit in tegenstelling tot regulier onderwijs, waar men doorgaans vreest voor de eindexamengemiddeldes en zelfs doorstromende leerlingen van de eigen school de toegang tot een hoger niveau ontzegt.

Ieder jaar wordt er meer geld uitgegeven aan examentrainingen en private opleidingen voor het middelbare schoolexamen. Een tweedaagse examentraining bij een professioneel instituut kost per vak gemiddeld zo’n 250 euro. Dat is dan de turbo-variant, naast huiswerkinstituten en bijlessen (in Nederland een grote zwarte markt waarop veel studenten wat bijverdienen).

Leren slagen

Het Luzac College en andere particuliere opleidingen zeggen dat hun leerlingen gemiddeld voor elk vak een punt hoger halen dan in het regulier onderwijs of zonder examentraining. “Een goede persoonlijke begeleiding helpt de leerling om in een korte tijd het beste uit zichzelf te halen.“ zegt Luzac. Maar ook: “om te slagen is inzet een basisvoorwaarde.” De kracht van Luzac is dat ze hier structuur bieden en focus geven. Maar hoe doen ze dat met de motivatie van leerlingen? Volgens Luzac doen ze dat doordat leerlingen veel tijd besteden aan reflectie op hun leerproces: hoe leer ik op een fijne manier efficiënt en effectief studeren? Daarnaast wordt al het huiswerk op school gemaakt, tijdens leerblokken onder toezicht van een docent. ‘Inspanning op school, ontspanning thuis’.  

Motivatie

De meeste jongeren die door hun ouders als laatste optie naar een particuliere opleiding worden gestuurd, zijn goed doordrongen van het feit dat dit een erg dure oplossing is en dat falen geen optie is. Dat is een stevige externe motivatie. Een interessante gedachte is wat er zou gebeuren als je een slecht presterende 4 havo-leerling de helft van het bedrag van een particuliere opleiding in het vooruitzicht stelt als ze op eigen kracht het einddiploma halen. “Je krijgt € 10.000,- euro van papa en mama als je volgend jaar slaagt.” Niet pedagogisch verantwoord, maar bij een bepaald soort jongeren wellicht effectiever dan je zal verwachten.

Wat kan regulier onderwijs leren van commerciële opleidingen

Gewone scholen, die van de overheid jaarlijks € 7000,- per leerling ontvangen, kunnen uiteraard minder begeleiding geven en de klassen zijn daar veel groter dan de maximaal 18 leerlingen die op het Luzac bij elkaar zitten. Toch is het interessant om te kijken wat regulier onderwijs kan leren van de aanpak van de bijlesinstituten en particuliere examen-klaarstomers. Als het gaat om structuur en huiswerk, inzicht geven in het leerproces en focus op de basiskennis, dan hebben zij het vaak beter voor elkaar. Gewone middelbare scholen zouden daarmee veel tijd kunnen overhouden voor extra verdieping, keuzevakken voor leerlingen en buitenschoolse activiteiten. Meer ruimte voor differentiatie zorgt dat de ontwikkeling van individuele leerlingen centraal komt te staan. Daarmee vervalt het argument dat een sterke focus op examens leidt tot vervlakking en oppervlakkig leren. Het gaat erom wat je met de vrijgevallen tijd doet. Want als Luzac twee jaar in één kan aanbieden (aan slecht presterende leerlingen) dan zou je in het gewone onderwijs veel tijd kunnen overhouden. In dat verband is het interessant om nog eens naar Finland te kijken, waar ‘minder lesuren, meer leren’ een rode draad is in de onderwijsvisie.

Diploma geen doel op zichzelf

Het meest gehoorde commentaar van docenten op het Luzac College is dat je daar niets leert, maar klaargestoomd wordt om een examen te halen. Er wordt niet gekeken naar wat een 17-jarige zou moeten leren of hoe hij of zij zich kan ontwikkelen, maar hoe een leerling zo goed mogelijk kan voldoen aan de voorwaarden om een diploma te halen. “Examentrucjes, de lijst met exameneisen erin stampen, dat is allemaal niet zo moeilijk”, zei een geschiedenisleraar laatst tegen me. “Een klas met slimme vwo-leerlingen kun je in een week klaarstomen voor het Centraal Schriftelijk Geschiedenis. Beginnend vanuit nul kennis.” Maar waarom doen we dat dan niet in het regulier onderwijs? Omdat het daar natuurlijk niet om gaat. We trainen leerlingen niet om examens te halen, maar om kennis voor het leven te verwerven. Dat klinkt prachtig, maar hoe denken ouders daar over als hun zoon voor de tweede keer dreigt te blijven zitten en van school af moet?

YoungWorks en motivatie

YoungWorks is bezig om de geheimen achter de motivatie van jongeren te ontrafelen. Wat zet leerlingen en studenten in beweging. Wat zijn de randvoorwaarden? En stellen volwassenen wel altijd de juiste doelen (eindtermen) aan jongeren? We geven workshops over structuur en motivatie aan ouders en docenten, maar ook organiseren we regelmatig bijeenkomsten met docenten of ouders om kennis uit te wisselen. Zo wordt iedereen weer wijzer. Bent u hierin geïnteresseerd? Mail dan met Huub Nelis: huub@youngworks.nl.

Reacties

Klik hier om een reactie achter te laten
Delen via social of mail.