Stage workshop ontwikkeling

Update

#Damnocracy

In de aanloop naar de verkiezingen volgende week komt veelvuldig de vraag op of en hoe jongeren gaan stemmen. Initiatieven als de Stembus, Voor het Kiezen en de Jongerenkieswijzer proberen de 850.000 nieuwe stemgerechtigden te verleiden om zich te verdiepen in de verkiezingen en vooral te gaan stemmen. En dat is hard nodig, want veel jongeren zeggen zelf dat ze er weinig over weten. Sterker nog, best veel jongeren vinden dat je eerst een kennistoets moet halen voordat je mag stemmen, blijkt uit onderzoek namens Vrij Nederland.

Vrij Nederland bracht vorige maand een onderzoek uit over het politieke gedrag onder jongeren van 18 t/m 25 jaar, uitgevoerd door I&O (zie hier). Deze studie was een vervolg op ‘Onderzoek jongeren en democratie’ dat Binnenlandse Zaken in 2007 liet uitvoeren. De nieuwe cijfers brengen verontrustende zaken aan het licht: niet alleen is het vertrouwen in politiek en media in tien jaar tijd gedaald, ook vinden steeds meer jongeren (57%) dat Nederland zich in de verkeerde richting ontwikkelt. En wat ik echt heftig vind: maar liefst 48% denkt dat er in zijn/haar leven in Nederland een oorlog uit zal breken. Genoeg zaken om je druk over te maken en je stem uit te brengen, zou je denken, maar zo simpel ligt het niet. Want het begrip van de politiek is afgenomen bij jongeren. 31% van hen vindt de politiek regelmatig tot vaak te ingewikkeld om te begrijpen; versus 19% in 2007.

We legden dit gegeven voor aan ons trendteam en vroegen hen hoe zij hier zelf in staan. Anne zegt: ‘Ik vind het super interessant om te discussiëren over maatschappelijke onderwerpen, maar zodra het inhoudelijk politiek wordt mag ik daar voor mijn gevoel ook minder over zeggen omdat ik daarvoor gewoon niet genoeg achtergrondkennis heb.” En Teun zegt: ‘Jongeren zijn tegenwoordig super gewend om alles met een hele korte spanningsboog te doen.’ En misschien raken veel thema’s die centraal staan in de politieke arena jongeren ook gewoon niet genoeg? Staan ze te ver van hen af om een mening over te vormen? Noa: “De onderwerpen die aan bod komen in de politiek zijn vaak niet van toepassing op mij in de zin van mijn leven op dit moment. Ik hou me niet bezig met bijvoorbeeld mijn AOW, pensioen, en vaste baan over 10 jaar. Ik zou het fijn vinden als de onderwerpen in ieder geval toegankelijker worden voor jongeren.” Een van de trendteamleden voegt eraan toe dat je van veel nieuws ook niet vrolijk wordt: “Verder vermijd ik eigenlijk het nieuws, omdat ik merk dat ik vrij gevoelig ben en een beetje somber word van alle ellende die er gebeurt.”  Marijke zou zelfs de stemgerechtigde leeftijd wel omhoog willen halen: “Als je 18 bent kan je nog wel snel meegaan in dat wat je vrienden stemmen. Eigenlijk ben ik ook van mening dat de leeftijd van het stemmen wel verhoogd mag worden naar 21 jaar. Toen ik 18 was stemde ik gewoon op de partij van mijn ouders, je kijkt veel meer naar wat anderen doen. Ik denk dat je vanaf je 21e veel meer weet wie je zelf bent en welke waarden jij belangrijk vindt in het leven. Deze waarden kan je dan terugzoeken in een politieke partij en zo sluit het veel beter aan.”

Kennistoets
Vrij Nederland onthulde dat veel jongeren voorstander zijn van een kennistoets voordat je mag stemmen. Bij geen enkele leeftijdsgroep is de animo hiervoor zo hoog als bij jongeren (18 – 25 jaar): 37 procent is voorstander van een kennistoets van de democratie en 41 procent is vóór een kennistoets over wat er speelt in de samenleving. Jongeren lijken dus te vinden dus dat ze onvoldoende zijn geëquipeerd om politieke kwesties goed te begrijpen en hierover een standpunt in te nemen. En dat is misschien ook wel logisch. Traditionele nieuwsmedia volgen ze minder; op Twitter zitten ze niet; waar haal je als jongere je informatie dan vandaan? Noa zegt hierover: ‘Ik merk dat ik gewoon niet heel veel toe kan voegen aan een gesprek over de Nederlandse politiek of politieke kwesties in het algemeen op het moment dat hier een gesprek over gevoerd wordt in mijn kring.’ De korte spanningsboog van jongeren helpt bovendien niet mee. Teun zegt: ‘Jongeren zijn tegenwoordig super gewend om alles met een hele korte spanningsboog te doen.’ Tot echte verdieping in politieke thema’s komt het dus vaak niet, wat jongeren het gevoel geeft dat hen de kennis ontbreekt om te stemmen.

Vrij Nederland onthulde dat veel jongeren dan ook voorstander zijn van een kennistoets voordat je mag stemmen. Bij geen enkele leeftijdsgroep is de animo hiervoor zo hoog als bij jongeren (18 – 25 jaar): 37 procent is voorstander van een kennistoets van de democratie en 41 procent is vóór een kennistoets over wat er speelt in de samenleving. Maar zo’n toets heeft ook ook nog een heel ander effect. Want hoogopgeleide jongeren vinden zo’n toets vaker een goed idee dan laagopgeleide jongeren. Daarmee lijken ze te zeggen: ik heb het niet nodig maar het is een goed idee voor ànderen….. Peter Kanne van I&O Research zegt hierover in Vrij Nederland: ‘Als jongeren in hun eigen omgeving rondkijken, zien ze veel leeftijdgenoten die het zelden over politiek hebben en vooral met andere dingen bezig zijn, zoals uitgaan, hun opleiding of hun werk. Dan denken ze misschien: dat díé allemaal zomaar mogen stemmen! Het gaat dus ook meer over die ander dan over zichzelf, een fenomeen dat we vaker zien in onderzoek.’ Maar Anne ziet dan ook een belangrijke keerzijde van zo’n kennistest: ‘Als het op basis van een kennistest is dan wordt de kloof tussen hoog en laagopgeleid alleen maar groter. Dan zal de Nederlandse politiek vorm krijgen vanuit het perspectief van hoogopgeleiden.’

Van een kennistest zal het zo gauw nog niet komen, maar wat werkt dan wel? Wees geen sukkel’, schreef rapper Massih Hutak in een vlammend betoog om jongeren te verleiden om te stemmen. Recent herhaalde hij zijn oproep: Don’t fuck up, zorg dat je na 15 maart niet met een kater zit zoals je Engelse en Amerikaanse leeftijdgenoten (zie hier). Wij geloven vooral dat als we in de toekomst meer jongeren in het stemhokje willen krijgen, dan zullen we ze al veel vroeger in aanraking moeten brengen met politieke thema’s en hun stemgerechtigdheid. Zodat jongeren van zowel het vwo als het vmbo al op de middelbare school hun mening leren vormen en zien dat het om korte en lange termijnonderwerpen gaat waar ze wel degelijk een mening over hebben. Om met een quote van Tom te eindigen: “Uiteindelijk moeten wij als jongeren het hier nog het langst vol houden, dus ik acht ons wel verstandig genoeg om te kunnen bedenken hoe Nederland geleid zou moeten worden.”

Delen via social of mail.
Close

BLIJF OP DE HOOGTE

Ontvang net als meer dan 6.000 anderen maandelijks jongerentrends, inspiratie en nieuw werk in je mailbox.